T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI Etlik Zübeyde Hanım Kadın Hastalıkları Eğitim ve Araştırma Hastanesi

Reprodüktif Endokrinoloji Güncelleme Tarihi: 26 Kasım 2019

Reprodüktif Endokrinoloji


İNFERTİLİTE KLİNİĞİ

İnfertilite (kısırlık) çiftlerin korunmaksızın ve düzenli olarak cinsel ilişkiye girmelerine rağmen, 1 yıl boyunca gebe kalamamalarıdır. Çiftlerin yaklaşık % 15’ini etkilediği kabul edilen kısırlık probleminin çözülmesi ve çiftlerin çocuk sahibi olabilmeleri infertilite kliniklerinin önde gelen amacıdır.

 

Hastanemiz infertilite kliniği çocuk isteği olan çiftlere her türlü danışmanlık hizmetinin verildiği, infertilite için gerekli her tür tetkik ve tedavinin yapılabildiği ülkemizdeki en deneyimli merkezlerinden biridir. İnfertil çiftlerin tedavi öncesinde yaptırmaları gereken tetkikleri (HSG, spermiyogram, hormon profili, pelvik ultrason) polikinik bazında ivedilikle hazırlanmakta ve sonrasında hastalar kendilerine uygun olan tedavi programına yönlendirilmektedir. Bu tedaviler arasında hastalara gerekli olduğunda yumurtlama tedavisi ve IUI (intrauterin inseminasyon-aşılama) hizmeti haftanın 7 günü verilebilmektedir. İnfertilite tetkikleri sırasında tespit edilen ve hastanın gebelik sürecini etkileyebilecek tubal faktör, endometriyal polip, submuköz myom, uterin septum gibi organik patolojiler dünya standartlarına uygun olarak histeroskopi veya laparoskopi (kapalı ameliyat) ile başarıyla tedavi edilebilmektedir. Üreme çağı dönemindeki kadınları etkileyen endometriosis hastalığı da medikal veya cerrahi olarak tedavi edilmektedir.

Doğumsal genital (müllerian) anomalilerin (vajinal agenezi-vajen yokluğu gibi) tedavisi, gerekli durumlarda plastik cerrahi ekibiyle beraber kliniğimizdeki deneyimli doktor ekibi tarafından tedavi edilmektedir ve bu konuda kliniğimiz Türkiye’deki en başarılı merkezlerden biridir.

Çocuk istemi dışında adet düzensizliği veya tüylenme şikayeti ile polikliniklerimize gelen hastalarımız da polikistik over sendromu, hiperprolaktinemi, idiopatik hirsutizm gibi hormonal hastalıklar açısından polikliniklerimizde ayrıntılı olarak değerlendirilmektedir. Hastalara teşhis konulduktan sonra takip ve tedavileri de polikliniklerimizdeki uzman hekimlerimiz tarafından yapılmaktadır.

İnfertilite ekibimizde eğitim görevlisi 1 profesör, 1 doçent, 5 kadın doğum uzmanı ve 5 kadın doğum asistanı görev yapmaktadır.

Kliniğimiz bünyesinde 3 adet infertilite polikliniği, 2 adet ameliyathane, 1 adet inseminasyon odası, 1 adet muayene odası, 1 adet konsey odası ile hizmet vermektedir.

 

ADÖLESAN JİNEKOLOJİ:

 

            10 - 21 yaş arasındaki hastalar Dünya Sağlık Örgütü'nün (DSÖ) tarafından adölesan olarak kabul edilirler. Yaşamın bu döneminde cinsiyeti tanımlayıcı fiziksel değişiklikler olmakta, üreme organları erişkin görünümünü kazanmakta ayrıca psikososyal değişimler gerçekleşmektedir. Adölesan dönem, ergenlikle benzer zamanda başlamaktadır ki bu dönemde birey, üreme potansiyeli kazanır.

             Ebeveynler, çocuklarının hastalıklarında daha endişeli olur, hastalık jinekolojik (kadın hastalıkları) ise bu endişe daha da büyür. Bu yaş grubundakiler jinekolojik muayene konusunda bilgisiz ve doğal olarak çekingen ve endişelidirler. Genç erişkinler, genel olarak ilişki kurmakta zorlandığından hastalarla sağlık problemlerini tanımlamak ve yardım almaya açık olmak anlamında iletişim kurmak, bu alanda deneyimli olmayı gerektirir. Kliniğimizde adölesan hastalara bu konuda deneyimli uzman ekip tarafından yaklaşılmaktadır.

             Bu yaş grubunda erken, orta ve geç adölesan dönemde olmak üzere en az 3 kez jinekolojik kontrol önerilmektedir. Bu kontrollerle doğumsal ya da gelişimsel bir bozukluğun saptanması yanında adölesanın jinekolojik muayenelere uyumu ve bunu gelecek hayatının normal bir süreci olarak algılamasının sağlanması hedef olarak alınır.

             Kliniğimizde adölesan hastaya muayene sırasında erişkin birey gibi davranılır hatta bazen ebeveynlerinden koruyucu ortamlar yaratılarak bireysel iletişim sağlanır. Cinsel ilişkisi olan, sigara veya madde kullanan adölesanlar bunu genellikle ailelerinden gizleyebilir, bu durumda aile veya yakınları olmadan muayene işlemi gerçekleştirilir. Bu yaş grubunda puberte (ergenlik) problemleri,  adet düzensizlikleri ve ağrılı adetler, akıntılı jinekolojik hastalıklar, yumurtalık kistleri, tüylenme ve sivilcelenmede şiddetlenme, travma, cinsel istismar, gebelik ve gebelikten korunma en sık yakınma nedenleri olup, tanı konulduktan sonra gerekli tedavileri uzman doktor tarafından planlanır. Gerekli durumlarda konusunda deneyimli psikolog tarafından psikolojik yardım verilir.

             Hastanemiz, bu konuda uzmanlaşmış, konusunda deneyimli profesör, doçent, uzman doktor ve hemşire kadrosuyla gençlerimize hizmet vermektedir..

 

ÜREME SAĞLIĞI ve AİLE PLANLAMASI KLİNİĞİ:

 

Aile planlaması, ailelerin istedikleri zamanda ve istedikleri sayıda çocuk sahibi olabilmeleri veya çiftlerin ekonomik olanaklarına, kişisel isteklerine göre çocuk sayısına karar verme olarak tanımlanır. Günümüzde aile planlaması hizmetleri üreme sağlığı kavramı içinde yer alır. Ailelerin kendi iradeleri ile istedikleri sayıda ve zamanda çocuk sahibi olmalarına ek olarak, annenin doğum için en uygun yaşta gebe kalmasını, iki gebelik arasında 2 yıllık doğum aralığı olmasını sağlamak, buna bağlı olan veya olmayan anne, bebek ölümlerini önlemek ve sağlığını korumak, yüksek riskli gebelik, istenmeyen gebelikleri önlemek, çocuk sahibi olmak isteyenlere tıbbî yardım sağlamak ve bireyleri aile planlaması yöntemleri konusunda eğitmek hizmetleri arasındadır.

Hastanemiz aile planlaması kliniği 1990 yılında çalışmaya başlamış olup yılda 20000 hastaya üreme sağlığı-aile planlaması hizmeti veren deneyimli ve alanında diğer merkezlere öncülük eden eğitim merkezidir.Merkezimizde poliklinik hizmetinin yanında müdahale olanakları ile donanımlı hizmet alanları (vazektomi, vakum aspirasyon ile kürtaj) bulunmaktadır.Sağlık Bakanlığımızın aile planlaması ve üreme sağlığı konusunda eğitim merkezi olarak hizmet vermektedir. Bu kapsamda merkezimizde pratisyen hekim, aile hekimi ve hemşirelere eğitim verilerek sertifikalandırılmaları sağlanmaktadır

Merkezimize başvuran hastalara kadın doğum uzman doktorları, konusunda eğitimli hemşire ve sosyal hizmet uzmanları tarafından üreme sağlığı hakkında danışmanlık ve bilgilendirme hizmeti verilmektedir.

 

Merkezimizde yapılan uygulamalar :

1-Kadın hastalıkları poliklinik hizmetleri:pelvik muayene, ultrasonografi,smear (rahim ağzı örneği) alınması, rahimiçi araç uygulaması ve kontrolü ve diğer aile planlaması yöntemleri sunumu

2-Oral kontraseptif (doğum kontrol hapları) kullanımı ile ilgili bilgilendirme

3-RIA(rahim içi araç) takılması ve çıkarılması

4-Modern kontraseptif (gebelikten korunma) bilgilendirme ve uygulamaları:

a-İmplanon: İç kol iç yüzü cilt altına yerleştirilen ve yaklaşık 3 yıllık koruma sağlayan ve hormon salgılayan implant sistemi 

b-Mesigyna: Ayda bir kez kas içine yapılan hormon içerikli iğne uygulaması. 

c-Depo-Provera: Üç ayda bir kez kas içine yapılan hormon içerikli iğne uygulaması.

 d-Mirena: Hormon da salgılayan rahim içi araç uygulaması.

5-Cerrahi yöntemler:

a-Vazektomi:Erkekte sperm hücrelerinin testislerden depolandıkları bölgeye geçişinin cerrahi olarak kalıcı olarak engellenmesi  işlemi

b-Tüp ligasyonu:Kadında anestezi (narkoz) altında ameliyathane şartlarında laparoskopik yöntemle (kapalı ameliyat) yumurtayı rahim içine taşıyan tüplerin bağlanması işlemi

6-Kontrolsüz ilişki sonucu acil korunma yöntemleri ile ilgili bilgilendirme ve uygulamalar

7-Barier yöntemleri (kondom-prezervatif) kullanımı ile ilgili bilgilendirme

8-Tıbbi nedenle veya istenmeyen, ultrasonografi ile yapılan ölçümleri 10 (ikibuçuk ay) haftaya kadar olan gebeliklerin kürtaj (vakum aspirasyon) ile sonlandırılması. Küretaj sonrası ileri zamana yönelik korunma yöntemleri konusunda bilgilendirme ve danışmanlık verilmesi

RIA ,doğum kontrol hapları,aylık enjeksiyon ve kondom sağlık bakanlığı tarafından ücretsiz olarak karşılanmaktadır.

Merkezimiz kadın hastalıkları ve doğum eğitim görevlisi, uzman doktor, hemşire, sosyal hizmet uzmanı ve yardımcı sağlık personeli olarak 15 personel ile hizmet vermektedir.

 

MENAPOZ KLİNİĞİ:

Menopoz kadın hayatının adet kanamalarının sona ermesiyle karakterize dönemidir. Yumurtalık kapasitesi 40 yaşlardan itibaren azalarak önce üreme kabiliyetinde azalma, ardından da adet kanamalarında düzensizleşme ile kendini gösterir. Ortalama 49-51 yaşlarda adetler son bulur. Bu, kadında yumurtalık işlevlerinin sona ermesi ve dolayısıyla belirgin hormonal değişiklikler anlamına gelir. Menopoz kaçınılmaz ve önlenemez bir süreçtir, ancak aynı zamanda doğal, fizyolojik, hayatın tabiatı gereğidir.


Menopoz kelime anlamı olarak son ay anlamına gelen yabancı kökenli bir kelimedir. Adet kanamalarının kesilmesi demektir. 40 yaştan önce meydana gelmesi erken ve anormal olarak nitelendirilir. Normalde kadın hayatının üçte biri hatta daha fazlasını oluşturan bir evredir.

Yumurtalıklardan üretilen östrojen ve progesteron hormonlarının eksikliği adet düzeninde bozulmalarla kendini gösterir, kanama sıklığında ve miktarında artma ya da azalmalar olabilir, gebelik ihtimali çok düşer. Sonunda en az altı ay hiç kanama olmamasıyla menopoz gerçekleşir. Anormal kanamaları, myomlar gibi bazı jinekolojik problemleri olan kadınlar için bu bir kurtuluş olabilir. Ancak bu dönemin beraberinde getirdiği bazı sıkıntılar da vardır.

 

MENOPOZ BELİRTİLERİ

Gece terlemeleri, ateş basması, gerginlik, uyku bozuklukları hormonal değişimle oluşan ve kadınları değişik derecelerde rahatsız eden menopoz belirtileridir. Başlangıçta daha şiddetli olan bu belirtiler birkaç yıl içinde azalmaya başlar. Menopozda psikolojik rahatsızlıklar da oluşabilir, depresyon görülebilir. Uyku İle ilgili sorun uykuya dalma süresinin uzaması ve derin uyku fazının kısalması ile uyku kalitesinin azalmasıdır. Eklem ve kas ağrıları, cinsel isteksizlik olabilir.

Menopozda kadının genital bölgesinde yine östrojen hormonu eksikliğine bağlı kuruluk, incelme, elastakiyet kaybı ve bunlara bağlı ilişkide ağrı, yanma, tahriş görülebilen lokal belirtilerdir. Östrojen tedavisi ile bunlar düzeltilebilir.

Uzun dönemde ise kemik erimesi ve kalp-damar hastalıkları menopozda karşılaşılan önemli sorunlardır. Kadınlık hormonları bu hastalıklardan koruyucu etkilere sahip olduğundan üreme çağındaki kadınlarda pek görülmeyen bu sorunlar menopoz ve ilerleyen yaşla önemli sağlık sorunları haline gelir.

 

MENOPOZ TANI VE TEDAVİSİ

Menopoz tanısı ilgili uzman doktor tarafından klinik belirtiler ve hormon testleri kullanılarak konur.

Ateşlenme, terleme, bunaltılar gibi vazomotor belirtilerin en iyi tedavisi hormon replasman tedavisi dediğimiz düzenli kullanılan hormon ilaçlarıdır. Bu tedaviler yakın takip altında risksiz hastalara belli dönem için verilebilir.

Vajinal kuruluk ve tahriş şikayetleri için lokal kullanılacak ilaçlar faydalı olmaktadır.

Kemik erimesi dediğimiz osteoporoz hastalığının tedavisinde de hormon ilaçları etkilidir, ancak bu konuda kemik metabolizmasına etkili çeşitli tedavi seçenekleri mevcut olup günümüzde asıl tedaviyi bunlar oluşturmaktadır. Güncel olarak yaptığımız kemik yoğunluğu test ölçümleridir ve tedaviler de bunu artırmaya yöneliktir, ancak kemik sağlığı için hareket, egzersiz vazgeçilmezdir.

Menopozda her tür vajinal kanama anormaldir ve ciddi şekilde değerlendirmeyi gerektirir. Bu durumda vakit geçirmeden bir kadın- doğum hekimine başvurulması esastır.

 

SONUÇ  

Menopoz dönemi kadının vücudunda zamanla meydana gelen değişimlere uyum sağlama, bunlarla başetme, kendine daha çok bakma, ileriye yönelik sağlıklı yaşam uygulamaları geliştirme, düzenli sağlık kontrolleri yaptırma ve hayatının bu yeni evresinde sağlıklı, mutlu ve verimli olmak için çaba sarfetme süreci olarak algılanmalı, sağlık profesyonellerinin de desteğiyle kadınlar bu süreci tamamen olumlu ve yapıcı bir şekilde geçirebilmelidir.

Menopozda kadınlar en az yılda bir kez jinekolojik kontrol yaptırmalı, vajen, rahim ağzı muayene edilmeli, smear (histolojik rahim ağzı kanseri tarama testi) alınmalı, rahim -özellikle endometrium adı verilen iç tabaka- ve yumurtalıklar transvajinal ultrason ile değerlendirilmeli, varsa idrarla ilgili sorunlar tetkik ve tedavi edilmeli, kan yağları ve şeker ölçümleri ile genel sağlık taraması yapılmalı, mamografi ile meme hastalıkları açısından ve kemik ölçümleri ile kemik erimesi açısından tarama yapılmalıdır. Yılda bir yapılacak bu kontrollerle bu dönemde kadın sağlığını tehdit eden önemli problemlerin erken teşhis ve tedavisi amaçlanır.

Hastanemiz menopoz kliniğinde tüm bu tetkikler hızlı ve detaylı bir şekilde yapılmakta ve uzman ekibimizle değerlendirilmektedir. Uygun tıbbi tedaviler ve gerekirse her tür cerrahi tedavi yapılabilmektedir. Amacımız kadın sağlığına kadın hayatının bu önemli döneminde de hizmet etmek, toplumun temel taşı kadınları yaşam kalitesini yükseltmek, sağlıklı ve mutlu görmektir. 

 
Paylaş